FAQ PIT-38 2026: podatek od zagranicznych brokerów, krypto i dywidend

Deklarację PIT-38 za rok 2025 składa się od 15 lutego 2026 do 30 kwietnia 2026. Podatek wynikający z deklaracji płaci się w tym samym terminie, czyli do 30 kwietnia 2026.

Jeśli korzystasz z usługi Twój e-PIT, dla zagranicznych brokerów deklaracja będzie pusta lub niekompletna. Zagraniczni brokerzy nie wystawiają PIT-8C, więc dane nie trafiają do systemu. Automatyczna akceptacja pustej deklaracji 30 kwietnia nie zwalnia z obowiązku wykazania zagranicznych dochodów kapitałowych, a ich pominięcie traktowane jest jak niezłożenie zeznania.

Obowiązek złożenia PIT-38 masz, jeśli jako polski rezydent podatkowy w danym roku:

• sprzedałeś akcje, ETF lub inne papiery wartościowe,
• zamknąłeś pozycje na instrumentach pochodnych, CFD lub Forex,
• sprzedałeś kryptowaluty za walutę tradycyjną lub zapłaciłeś nimi za towar lub usługę,
• poniosłeś koszty nabycia kryptowalut, nawet jeśli ich nie sprzedałeś, bo koszty wykazuje się w roku poniesienia,
• otrzymałeś dywidendy zagraniczne lub inne przychody z udziału w zyskach.

Obowiązek nie zależy od wypłaty środków z rachunku ani od tego, czy rachunek zanotował zysk, czy stratę.

Samo posiadanie rachunku inwestycyjnego nie tworzy obowiązku. Jeżeli w roku podatkowym wyłącznie kupowałeś akcje spółek niedywidendowych lub ETF niewypłacające dywidend, nie dokonałeś żadnej sprzedaży i nie otrzymałeś dywidend, to w zakresie papierów wartościowych PIT-38 zwykle nie jest wymagany.

Inaczej jest przy kryptowalutach. Sam zakup kryptowalut tworzy obowiązek wykazania kosztów nabycia w PIT-38 za rok poniesienia, nawet bez sprzedaży. To ważna różnica względem akcji i ETF.

Decyduje rezydencja podatkowa, a nie obywatelstwo, PESEL ani zameldowanie. Jeżeli faktycznie mieszkasz za granicą i tam jest centrum Twoich interesów życiowych, często nie jesteś polskim rezydentem podatkowym i PIT-38 w Polsce może nie być wymagany.

Rezydencję ustala się indywidualnie, z uwzględnieniem właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Jeśli masz wątpliwości, możesz skorzystać z naszego testu rezydencji podatkowej.

Nie. Obowiązek podatkowy powstaje w momencie sprzedaży instrumentów finansowych lub realizacji dochodu, a nie przy przelewie środków z rachunku brokerskiego. Sama wypłata na konto bankowe jest neutralna podatkowo.

Podatek Belki to potoczna nazwa 19% podatku od dochodów kapitałowych. Stawka jest stała, niezależnie od wysokości dochodu. Podstawą opodatkowania jest dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty nabycia i prowizje transakcyjne.

Stawkę 19% stosuje się do każdej kategorii dochodu osobno. Przy kryptowalutach i papierach wartościowych nie obowiązuje kwota wolna od podatku, więc podatek jest należny od pierwszej złotówki dochodu.

Tak. Dochody wykazywane w PIT-38 co do zasady wchodzą do podstawy daniny solidarnościowej. Danina wynosi 4% od nadwyżki dochodów ponad 1 000 000 zł w roku podatkowym i rozlicza się ją na osobnej deklaracji DSF-1, w terminie do 30 kwietnia.

Broker pokazuje wynik według własnych zasad i w walucie rachunku. PIT-38 wymaga przeliczeń na złote według kursu NBP oraz metody FIFO, ale to nie jest największy problem.

Kluczowa trudność to prawidłowa kategoryzacja każdego dochodu. Polskie prawo podatkowe traktuje różne rodzaje dochodów kapitałowych jako osobne kategorie, których nie wolno ze sobą kompensować. Każda jest wykazywana w osobnej części PIT-38 i podlega innym zasadom:

• Akcje, ETF i inne papiery wartościowe: zysk liczony per transakcja metodą FIFO, strata przenoszona na kolejne lata wyłącznie w tej kategorii.
• Kryptowaluty: osobna część, rozliczana wartościami łącznymi, koszty nabycia wykazywane i przenoszone na kolejny rok nawet bez sprzedaży.
• Dywidendy i inne przychody opodatkowane ryczałtem: osobna część, przy dochodach zagranicznych wymaga załącznika PIT/ZG, podatek u źródła rozliczany według umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.
• Instrumenty pochodne, CFD, Forex: rozliczane jako prawa majątkowe, wynik z zamkniętych pozycji.

Strata na akcjach nie zmniejsza podatku od dywidend. Strata na kryptowalutach nie kompensuje zysku ze sprzedaży akcji. Błędna kategoryzacja lub połączenie kategorii, które muszą być wykazane osobno, daje formalnie nieprawidłowe zeznanie, nawet jeśli wszystkie liczby się zgadzają. Samo wyliczenie liczby nie oznacza prawidłowego zadeklarowania.

Przychody i koszty w walucie obcej przelicza się na złote według kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu lub poniesienia kosztu, zgodnie z art. 11a ustawy o PIT.

Dla papierów wartościowych dniem uzyskania przychodu jest dzień przeniesienia własności, czyli data rozliczenia transakcji. Praktyczna konsekwencja: po zmianie cyklu rozliczeniowego na rynkach USA na T+1 data rozliczenia, a więc i właściwy kurs NBP, może być inna niż przy dawnym cyklu T+2.

Trzy zasady, które eliminują większość błędów:

• każda transakcja kupna i sprzedaży ma własną datę i własny kurs NBP, przeliczany osobno,
• prowizje w walucie obcej przelicza się osobno, według kursu z dnia poprzedzającego ich pobranie,
• kurs brokera i saldo w PLN widoczne w aplikacji mają charakter wyłącznie informacyjny i nie służą do rozliczenia.

Stosowanie jednego uśrednionego kursu rocznego dla wszystkich transakcji nie jest dopuszczalne.

Broker pokazuje wynik rachunkowy w walucie konta. PIT-38 wymaga przeliczenia każdej transakcji na złote według kursu NBP, zastosowania FIFO i wykazania każdej kategorii dochodu osobno. Wynik podatkowy może istotnie różnić się od wyniku w aplikacji brokera.

W praktyce może się zdarzyć, że rachunek pokazuje stratę w dolarach, a po przeliczeniu na złote i zastosowaniu FIFO powstaje dochód podlegający opodatkowaniu. Wynika to ze zmian kursu walutowego między zakupem a sprzedażą oraz z kolejności rozliczania kosztów.

Dla każdej kategorii osobno:

• Akcje i ETF: ustal każdą zamkniętą transakcję, zastosuj FIFO, przelicz przychód i koszt na złote według kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień uzyskania przychodu lub poniesienia kosztu (dla papierów: dzień rozliczenia transakcji).
• Kryptowaluty: zsumuj wartość zbycia w roku po przeliczeniu na złote, odejmij koszty nabycia z danego roku oraz koszty przeniesione z lat poprzednich.
• Dywidendy zagraniczne: zsumuj kwoty brutto, przelicz na złote, uwzględnij podatek pobrany za granicą według właściwej umowy, wypełnij PIT/ZG.
• Instrumenty pochodne i Forex: rozlicz wynik z zamkniętych pozycji, uwzględniając prowizje i punkty swapowe.

Tak, jeżeli wystąpiły zdarzenia powodujące obowiązek: sprzedaż instrumentów, zbycie kryptowalut, poniesienie kosztów nabycia kryptowalut lub dywidenda zagraniczna. Zagraniczni brokerzy nie wystawiają PIT-8C. Brak dokumentu nie zwalnia z obowiązku, a rozliczenie opiera się na zestawieniach transakcji i polskich zasadach podatkowych.

Nie. Zagraniczni brokerzy nie wystawiają polskiego PIT-8C. Jednocześnie przez system automatycznej wymiany informacji CRS, a dla kryptoaktywów od 2026 roku także przez DAC8, przekazują dane o rachunkach do polskich organów podatkowych. Brak PIT-8C nie oznacza, że urząd nie ma informacji o Twoim rachunku.

Tak. PIT-8C należy ująć w PIT-38. Trzeba go jednak połączyć z wynikami z pozostałych rachunków, w tym z zagranicznych brokerów bez PIT-8C. Każda kategoria dochodu pozostaje osobna, a deklarację składa się zbiorczo dla wszystkich rachunków.

Tak. Prowizje oraz opłaty bezpośrednio związane z transakcją stanowią koszt uzyskania przychodu i obniżają dochód do opodatkowania. Prowizje w walucie obcej przelicza się osobno według kursu NBP z dnia poprzedzającego ich pobranie. Pominięcie prowizji zawyża dochód i podatek.

Tak. Jeżeli w pierwotnej deklaracji był błąd, możesz złożyć korektę. Jeżeli korekta powoduje dopłatę podatku, należy zapłacić podatek wraz z odsetkami za zwłokę. Korekta jest standardowym narzędziem i często pozwala zamknąć temat bez eskalacji.

Nie. Wymiana krypto na krypto jest neutralna podatkowo i nie powoduje powstania przychodu. Obowiązek powstaje dopiero przy sprzedaży za walutę tradycyjną lub przy zapłacie kryptowalutą za towar lub usługę. Wydatków związanych z samą wymianą krypto na krypto nie zalicza się też do kosztów.

Tak. Koszty nabycia kryptowalut wykazuje się w PIT-38 w roku ich poniesienia, nawet jeśli nie było żadnej sprzedaży. Po stronie przychodu wpisujesz zero, a poniesione koszty wykazujesz w części dotyczącej walut wirtualnych.

Nadwyżka kosztów nad przychodami nie jest stratą podatkową w klasycznym rozumieniu. Przechodzi jednak na kolejny rok i pomniejszy przyszły przychód ze sprzedaży kryptowalut. To ważny mechanizm: niewykazanie kosztów w odpowiednim roku może oznaczać ich utratę i konieczność korekty wcześniejszych zeznań.

Kryptowaluty rozliczane są odrębnie od papierów wartościowych i według innej mechaniki. Ustawa nie pozwala wykazać straty z odpłatnego zbycia walut wirtualnych. Zamiast tego nadwyżka kosztów nad przychodami danego roku powiększa koszty roku następnego, aż do momentu ich rozliczenia przy przyszłej sprzedaży. Dlatego kluczowe jest konsekwentne wykazywanie i przenoszenie kosztów.

Do kosztów uzyskania przychodu nie zalicza się między innymi wydatków na finansowanie zakupu krypto (odsetki od pożyczek i kredytów), kosztów związanych z wymianą jednej kryptowaluty na inną, a przy kopaniu, co do zasady, wydatków na sprzęt i energię elektryczną. Kosztem są udokumentowane, bezpośrednie wydatki na nabycie walut wirtualnych oraz koszty związane z ich zbyciem.

Transakcje kryptowalutowe na Revolut rozlicza się na tych samych zasadach co na giełdach krypto. Przychód ustalasz, przeliczając wartość zbycia na złote według kursu NBP, a koszty nabycia dokumentujesz na podstawie raportów z aplikacji. Pamiętaj, że Revolut łączy różne typy aktywów (akcje, ETF, krypto), które w PIT-38 trafiają do osobnych kategorii.

Stratę z odpłatnego zbycia papierów wartościowych rozlicza się wyłącznie w kolejnych latach podatkowych i tylko w tej samej kategorii dochodów. Można ją odliczać od dochodu z tego samego źródła zgodnie z ustawowymi zasadami: w ciągu pięciu kolejnych lat, przy czym w jednym roku można odliczyć nie więcej niż połowę straty z danego roku, albo jednorazowo do 5 000 000 zł straty z danego roku.

Nie. Stratę można rozliczyć wyłącznie w kolejnych latach podatkowych. Nie ma możliwości odliczenia jej od dochodu z lat poprzednich.

Nie. Każda kategoria rozliczana jest osobno. Strata na akcjach nie zmniejsza podatku od dywidend. Strata na kryptowalutach nie kompensuje zysku ze sprzedaży akcji. Możesz mieć dochód z dywidend i jednocześnie stratę na akcjach, a podatek od dywidend pozostaje należny niezależnie.

Tak. Strata na rachunku nie wyklucza obowiązku złożenia PIT-38. Wynik w walucie obcej nie przesądza o stracie podatkowej w Polsce, bo rozliczenie jest w złotych, a różnice kursowe mogą zmienić wynik. W praktyce strata w dolarach może zamienić się w dochód w złotych po przeliczeniu według kursów z dat transakcji.

Należy złożyć zaległe deklaracje za wszystkie nieprzedawnione lata i uregulować podatek wraz z odsetkami za zwłokę. Złożenie z własnej inicjatywy, zanim urząd podejmie czynności, w połączeniu z czynnym żalem, pozwala uniknąć odpowiedzialności karnej skarbowej.

Jeśli dostałeś już pismo z urzędu skarbowego: przeczytaj, co to oznacza i jakie są kolejne kroki.

Czynny żal to zawiadomienie urzędu o popełnieniu czynu zabronionego (np. niezłożeniu deklaracji), zanim organ sam to wykryje. Skuteczny czynny żal wymaga ujawnienia istotnych okoliczności oraz uregulowania zaległego podatku z odsetkami. Nie zadziała, jeżeli urząd już udokumentował czyn lub rozpoczął czynności zmierzające do jego ujawnienia w odniesieniu do danego roku.

Urzędy korzystają z automatycznej wymiany informacji CRS, a od 2026 roku dla kryptoaktywów także z DAC8. Dane o zagranicznych rachunkach brokerskich trafiają do Polski i mogą skutkować wezwaniem lub czynnościami sprawdzającymi. Z doświadczenia wynika, że jeżeli podatnik składa zaległe deklaracje i opłaca należności z odsetkami, organy najczęściej uznają sprawę za wyjaśnioną.

Co do zasady zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg przedawnienia może jednak zostać zawieszony lub przerwany. W praktyce rozlicza się wszystkie lata nieprzedawnione, a dokładny zakres najlepiej ustalić indywidualnie.

CRS często przekazuje łączny przychód ze sprzedaży, a nie dochód. Przychód to suma wartości wszystkich transakcji sprzedaży. Przy wielokrotnym obrocie tym samym kapitałem suma może być bardzo wysoka mimo niewielkiego portfela. Do wyjaśnienia konieczne jest wyliczenie dochodu według polskich zasad i przedstawienie urzędowi różnicy między przychodem a dochodem.

Jeżeli urząd podjął już czynności w odniesieniu do konkretnego roku, czynny żal dla tego roku co do zasady nie zadziała. Może mieć sens dla pozostałych lat, jeżeli urząd pyta tylko o jeden rok, a Ty składasz deklaracje za szerszy zakres lat.

Szczegółowe wyjaśnienie, co oznacza pismo z urzędu i jak postępować: Pismo z urzędu skarbowego dotyczące zagranicznego brokera.

Dywidendy od polskich spółek są wypłacane po potrąceniu 19% przez płatnika. Otrzymujesz kwotę netto i co do zasady nie wykazujesz takiej dywidendy w PIT-38. Inaczej jest z dywidendami zagranicznymi, które rozlicza się samodzielnie.

Dywidendy zagraniczne wykazuje się osobno w PIT-38, a do zeznania dołącza się załącznik PIT/ZG. Stawka polskiego podatku to 19% od kwoty brutto przeliczonej na złote według kursu NBP z dnia poprzedzającego otrzymanie dywidendy.

Podatek u źródła pobrany za granicą zalicza się na poczet polskiego podatku zgodnie z właściwą umową o unikaniu podwójnego opodatkowania, zwykle do wysokości stawki przewidzianej w tej umowie. W Polsce dopłacasz różnicę między 19% a podatkiem zaliczonym z zagranicy.

W-8BEN to oświadczenie składane u brokera w celu zastosowania umowy Polska-USA do dywidend z amerykańskich spółek. Bez W-8BEN USA pobierają zwykle 30% podatku u źródła. Po złożeniu W-8BEN stawka spada do 15%.

Ponieważ polski podatek od dywidend wynosi 19%, a umowa pozwala zaliczyć 15% pobrane w USA, w Polsce dopłacasz zazwyczaj około 4%. Bez W-8BEN zaliczeniu podlega tylko część podatku przewidziana umową, więc nadwyżka pobrana za granicą może nie zostać odzyskana.

Do najczęstszych błędów należą: brak przeliczeń na złote lub użycie kursu brokera, pominięcie któregoś z rachunków, przepisanie wyniku brokera zamiast wyliczenia według polskich zasad, pominięcie prowizji, błędna kategoryzacja dochodów między częściami PIT-38, nieprawidłowe ujęcie kosztów kryptowalut oraz błędne rozliczenie podatku u źródła od dywidend. Błędna kategoryzacja jest najtrudniejsza do wykrycia i najczęściej prowadzi do konieczności korekty.